Cả Nhà Là Đỉnh Lưu, Chỉ Mình Tôi Là Người Vô Hình
3
9
Năm thi đại học, tôi đỗ vào một trường đại học bình thường ở Bắc Kinh.
Không phải top đầu, không phải trường chuyên, chỉ là một trường đại học chính quy bình thường mà nói tên ra chẳng ai biết.
Bố mẹ không ai đưa tôi đi.
Mẹ đang quay gameshow, bố đang đóng phim, anh đang mở concert, chị đang dự tuần lễ thời trang Paris.
Tôi một mình kéo vali, đi tàu điện ngầm, đến trường.
Làm thủ tục nhập học, nhận chìa khóa ký túc xá, bê hành lý, trải giường, làm quen bạn cùng phòng.
Bạn cùng phòng hỏi tôi: “Cậu đi một mình à? Bố mẹ cậu đâu?”
Tôi đáp: “Họ bận.”
Cô ấy hỏi: “Bận gì?”
Tôi nói: “Bận công việc.”
Cô ấy bảo: “Công việc gì mà đến thời gian đưa con đi học đại học cũng không có vậy?”
Tôi không trả lời.
Bởi vì tôi không muốn nói “họ là ngôi sao”.
Nói ra, cô ấy một là sẽ không tin, hai là sẽ làm ầm lên, ba là sẽ nghĩ tôi đang khoe khoang.
Dù là trường hợp nào, tôi đều không muốn.
10
Bốn năm đại học, là bốn năm tự do nhất trong cuộc đời tôi.
Bởi vì ở đây, tôi không phải là “con gái nhà họ Thẩm”, không phải là “em gái của Thẩm Quyện”, không phải là “đồ bỏ đi của Thẩm Thanh Dã”.
Tôi là Thẩm Niệm Niệm.
Chỉ là Thẩm Niệm Niệm.
Tôi học khoa Văn, vì tôi muốn làm nhà văn.
Từ nhỏ tôi đã thích đọc sách, vì những người trong sách sẽ không phớt lờ tôi. Họ sẽ được nhìn thấy, được nhớ đến, được yêu thương.
Tôi muốn viết nên những câu chuyện như thế.
Viết về những con người không được nhìn thấy.
Viết về những người bị lãng quên trong góc tối.
Viết về cách họ đã sống sót như thế nào.
Năm hai đại học, tôi viết một truyện ngắn, gửi cho câu lạc bộ văn học của trường.
Truyện được chọn.
Được in trên tập san của trường, chiếm hai trang.
Lúc cầm cuốn tập san, tôi lật đến trang đó, nhìn thấy tên mình được in trên giấy, tự nhiên thấy cay cay sống mũi.
Thẩm Niệm Niệm.
Ba chữ, in chì, phông chữ đậm, không lớn lắm, nhưng rất rõ nét.
Đây là lần đầu tiên, tôi được “in” ra.
Đây là lần đầu tiên, tôi cảm thấy mình đang tồn tại.
11
Tốt nghiệp đại học xong, tôi lại quay về ngôi nhà đó.
Bởi vì không có nơi nào để đi.
Tôi không có tiền thuê nhà, không có tiền ăn, không có việc làm.
Bố mẹ bảo, về nhà mà ở, dù sao nhà vẫn còn chỗ.
“Dù sao nhà vẫn còn chỗ” — ý thực sự của câu này là: “Dù sao cái phòng cuối hành lang tầng ba cứ để không cũng vậy”.
Tôi đã về.
Quay về căn phòng mười mét vuông, hướng Bắc, không có phòng tắm riêng đó.
Thẩm Phú Quý đã chiếm trọn phòng khách tầng ba, lãnh địa của nó đã mở rộng lên đến bốn mươi mét vuông. Cái ổ mới của nó được thiết kế thành hình lâu đài, cao hai mét, bên trong có cầu trượt, có xích đu, có đệm nhún.
Lượng fan Douyin của nó đã tăng lên năm triệu.
Báo giá quảng cáo tăng lên ba mươi nghìn tệ một clip.
Nó đã tham gia hai chương trình tạp kỹ, một là “Đại Chiến Thú Cưng”, một là “Cuộc Sống Hướng Về”.
Nó thậm chí còn có cả merchandise riêng — áo phông, mũ lưỡi trai, ốp lưng điện thoại in hình mặt nó, bán trên Taobao, doanh số hàng tháng hơn ba nghìn đơn.
Còn tôi, tốt nghiệp ba tháng, nộp tám mươi hai bản CV, nhận được bảy email phản hồi, toàn là thư từ chối.
Một ngày nọ, anh tôi đi xuống lầu, nhìn thấy tôi đang ngồi ở phòng khách nộp CV.
“Mày đang làm gì đấy?” Anh hỏi.
“Tìm việc ạ.”
“Tìm được chưa?”
“Chưa.”
Anh liếc nhìn tôi, ánh mắt đó tôi quá đỗi quen thuộc. Không phải là quan tâm, mà là — soi xét.
“Mày đến làm trợ lý cho tao đi.” Anh nói.
Tôi ngẩng lên nhìn anh.
“Mỗi tháng năm nghìn tệ, bao ăn ở, công việc chính là quản lý mạng xã hội cho tao, thỉnh thoảng nhận lịch trình.”
Tôi há miệng, định đồng ý.
Bởi vì tôi thực sự cần một công việc.
Nhưng chưa kịp mở lời, anh lại bồi thêm một câu:
“Nhưng mày đừng nói với người ngoài mày là em gái tao nhé, cứ bảo là trợ lý mới do công ty tuyển.”
Tôi ngậm miệng lại.
“Sao thế?” Anh hỏi.
“Không có gì ạ.”
Tôi khẽ cười.
“Không cần đâu anh. Em tự tìm việc được.”
“Mày chắc chứ? Năm nghìn tệ là không thấp đâu, sinh viên mới ra trường bên ngoài được có bốn nghìn thôi.”
Tôi đáp: “Em chắc.”
Rồi tôi ôm laptop, đi lên lầu.
12
Sau đó tôi cũng tìm được một công việc.
Làm biên tập viên tập sự ở một nhà xuất bản nhỏ, lương tháng bốn nghìn rưỡi, không bao ăn ở.
Tôi dọn ra khỏi nhà, thuê một căn phòng đơn trong khu trọ bình dân, sáu trăm tệ một tháng, không có điều hòa, không có nhà vệ sinh riêng, nhà tắm chung ở cuối hành lang.
Còn nhỏ hơn cả căn phòng ở nhà.
Nhưng tôi không quan tâm.
Vì đây là của riêng tôi.
Tiền thuê nhà tự tôi đóng, cơm tự tôi nấu, cuộc sống do tự tôi kiếm ra.
Không có ai đứng trên đầu tôi mà bảo “Căn phòng này trước giờ khóa kín, không ai ở”.
Không có ai gọi tôi là “dì giúp việc”.
Không có ai lên livestream nói “người mới đến nhà tôi”.
Tôi chính là tôi.
Thẩm Niệm Niệm.
Một biên tập viên quèn của nhà xuất bản, lương tháng bốn nghìn rưỡi, sống ở khu trọ nghèo, mỗi ngày chen chúc trên tàu điện ngầm đi làm.
Bình thường đến không thể bình thường hơn.
Nhưng đây là sự bình thường của riêng tôi.
13
Năm đầu tiên đi làm, tôi đã viết một cuốn sách.
Tên sách là “Góc Khuất”.
Viết về câu chuyện của một cô bé lớn lên trong một gia đình mà cô không bao giờ được nhìn thấy.
Không phải cuốn sách gì to tát, không có nhà xuất bản nào chịu in. Tôi ôm bản thảo đi hỏi mười mấy nhà xuất bản, chỗ thì từ chối thẳng, chỗ thì bắt tôi sửa — sửa thành kiểu nghị lực vươn lên, kiểu tình cảm ấm áp, hay “Cẩm nang làm hòa với gia đình gốc”.
Tôi không muốn sửa.
Bởi vì đây không phải là một câu chuyện về sự hòa giải.
Đây là câu chuyện về việc làm thế nào để sống sót khi không nhận được tình yêu thương.
Bắt tôi sửa thành “ấm áp”? Thành “nghị lực vươn lên”?
Đó không phải là cuộc đời tôi.
Cuối cùng, tôi tự bỏ tiền xuất bản.
Tốn mười hai nghìn tệ, in năm trăm cuốn.
Giấy phép xuất bản phải tự mua, bìa tự tôi thiết kế, dàn trang tự tôi làm.
Ngày sách được in ra, tôi ôm một cuốn trên tay, ngồi trong phòng trọ nghèo nàn, bật khóc.
Không phải khóc vì tủi thân.
Mà là kiểu khóc trút được gánh nặng — cuối cùng, cuối cùng cũng hoàn thành được việc này.
Cuốn sách này không hay, tôi biết.
Văn phong non nớt, cấu trúc rời rạc, cốt truyện bình đạm.
Nhưng nó là do tôi viết.
Từng câu từng chữ đều do tôi viết.
Và nó viết về chính tôi.
14
Sách được đăng bán trên mạng, ba tháng trời, bán được năm cuốn.
Trong đó có bốn cuốn là Trương Di mua — cô ấy là bạn cùng phòng đại học, cũng là người bạn duy nhất của tôi.
Còn một cuốn, là do một người lạ mua.
Người lạ đó đọc xong, để lại một dòng bình luận:
“Tôi không biết bạn là ai, nhưng tôi muốn nói với bạn rằng, tôi đã nhìn thấy bạn. Bạn không phải là một người vô hình.”
Tôi đọc bình luận đó, xem đi xem lại rất nhiều lần.
Lần nào xem, tôi cũng khóc.
Không phải vì buồn, mà vì — cuối cùng, rốt cuộc cũng có người nói câu “Tôi đã nhìn thấy bạn”.
Hai mươi ba năm.
Hai mươi ba năm rồi.
Cuối cùng cũng có một người nói “Tôi đã nhìn thấy bạn”.
15
Bước ngoặt xảy ra vào năm thứ hai tôi đi làm.
Một ngày nọ, tôi nhận được một email.
Là từ một nhà xuất bản lớn, họ nói muốn tái bản sách của tôi, đợt đầu in năm mươi nghìn bản.
Tôi cứ tưởng mình hoa mắt.
Gọi điện thoại qua hỏi, đầu dây bên kia xác nhận: “Vâng, cô Thẩm, cuốn sách của cô được một nhân vật ẩn danh giới thiệu cho Tổng biên tập của chúng tôi. Sau khi đọc xong, ngài ấy vô cùng cảm động và quyết định xuất bản.”
Tôi hỏi người ẩn danh đó là ai.
Họ bảo: “Xin lỗi, đối phương yêu cầu bảo mật thông tin.”
Cúp điện thoại, tôi nghĩ rất lâu, không thể đoán ra là ai.
Trương Di ư? Cô ấy làm gì có mối quan hệ cỡ đó.
Thầy giáo đại học? Không thể nào.
Bố mẹ tôi? Họ còn chẳng biết tôi đã viết sách.
Anh trai tôi? Anh ấy đến sinh nhật tôi còn không nhớ.
Chị gái tôi? Chị ấy đến mặt tôi còn không nhớ rõ.
Vậy là ai chứ?
Tôi không biết.
Nhưng dù là ai, cũng xin cảm ơn.
16
Ngày sách lên kệ, tôi đã đến nhà sách.
Sách của tôi được xếp ở góc khuất nhất, không nhìn kỹ thì không tài nào tìm thấy.
Tôi đứng đó, nhìn trang bìa của cuốn sách — trong một góc tối đen như mực, hiện lên một tia sáng.
Đây chính là cuộc đời tôi.
Luôn thu mình trong góc khuất, luôn chờ đợi một tia sáng.
Chờ đợi rất nhiều năm.
Chờ đến mức tôi gần như quên mất mình đang chờ đợi điều gì.
Bỗng có người vỗ nhẹ vào vai tôi.
Tôi quay đầu lại, thấy một người phụ nữ đội mũ, đeo khẩu trang.
Bà ấy tháo kính râm xuống, tôi nhìn rõ khuôn mặt đó.
Tôi sững người.
“Mẹ?”
Mẹ nhìn tôi, hốc mắt đỏ hoe.
“Niệm Niệm, mẹ nhìn thấy sách của con rồi.”
Tôi hé miệng, không biết phải nói gì.
“Mẹ xin lỗi,” nước mắt mẹ rơi xuống, “Mẹ không biết… không biết con lại đau khổ đến thế.”
“Con chưa bao giờ nói ra.”
Tôi đáp: “Con đã nói rồi.”
Bà sững sờ.
“Con đã nói rất nhiều lần rồi. Con bảo mẹ ơi mẹ đến dự họp phụ huynh của con được không, mẹ bảo mẹ không có thời gian. Con bảo mẹ ơi mẹ ăn sinh nhật cùng con được không, mẹ bảo mẹ phải thu âm. Con bảo mẹ ơi mẹ có thể nhìn con một cái được không—”
Tôi dừng lại một nhịp.
“Con đã nói suốt hai mươi ba năm qua, mẹ chưa bao giờ lắng nghe.”
Mẹ tôi bật khóc.
Khóc rất thảm thiết.
Bà ôm lấy tôi, nói xin lỗi, nói mẹ sai rồi, nói sau này mẹ sẽ sửa đổi.
Tôi để mặc bà ôm, nhưng không khóc.
Bởi vì tôi đã khóc đủ rồi.
Tôi không muốn rơi thêm một giọt nước mắt nào vì cái nhà này nữa.
17
Anh trai tôi biết đến cuốn sách qua Weibo.
Có người giới thiệu “Góc Khuất” cho anh, bảo “Cuốn sách này viết rất giống gia đình cậu”.
Anh ấy đọc xong, liền gọi điện cho tôi.
“Thẩm Niệm Niệm, mày viết cái quái gì thế hả?”
Tôi đáp: “Em viết về cuộc đời em.”
“Cuộc đời mày? Cuộc đời mày có chỗ nào không tốt? Mày ở biệt thự, ăn ngon mặc đẹp, mày còn gì không vừa ý?”
“Điều em không vừa ý nhất, là mọi người chưa bao giờ coi em là một con người.”
“Tao không coi mày là người lúc nào?”
“Anh nói với fan của anh, em là dì giúp việc trong nhà.”
Đầu dây bên kia im lặng.
“Thẩm Quyện, anh có biết điều khiến em đau lòng nhất là gì không?”
“Là gì?”
“Không phải chuyện anh nói em là dì giúp việc. Mà là lúc nói xong câu đó, em đứng ngay sau lưng anh, mà anh đến một cái liếc mắt cũng không thèm nhìn em.”
“Anh sợ em lọt vào khung hình, ảnh hưởng đến livestream của anh. Anh sợ fan biết anh có một đứa em gái như em, ảnh hưởng đến hình tượng của anh.”
“Từ đầu đến cuối, thứ anh quan tâm chỉ có bản thân mình.”
Anh không nói gì.
Tôi cúp máy.
Đọc tiếp: Chương 4 →
