Đuổi Học Ba Năm Tôi Hóa Thần Học

3.

Cuối học kỳ một, tôi không tham gia kỳ thi của lớp. Thầy Triệu không thông báo cho tôi. Tôi chỉ biết kỳ thi đã kết thúc khi nghe các bạn bàn tán về điểm số.

Tôi đến gặp phòng giáo vụ. Cô giáo ở đó nói: “Em có thể tham gia kỳ thi chung của khối, nhưng điểm số sẽ không được tính vào xếp hạng của lớp.”

“Tại sao ạ?”

“Thầy Triệu nói em là học sinh tự học, quản lý riêng.”

Quản lý riêng. Nghe thì hay, nhưng thực chất là xóa tên tôi khỏi lớp. Thắng thì không có công của thầy, thua thì thầy không phải chịu trách nhiệm.

Tôi không tranh cãi nữa. Tôi đăng ký thi chung toàn khối. Đó là kỳ thi cuối kỳ học kỳ hai lớp 10. Ngày công bố điểm, tôi đến xem bảng vàng. Top 50 toàn khối. Tên tôi không có trên đó.

Nhưng tôi nhớ điểm của mình — tổng 587, xếp thứ 41 toàn khối. Lẽ ra tôi phải có tên trên bảng. Tôi tìm đến giáo viên giáo vụ.

“Tô Vãn?” Cô lật danh sách, “À, thầy Triệu nói em không tham gia xếp hạng lớp, bảng vàng này cũng là do các lớp báo lên…”

“Nhưng đây là xếp hạng toàn khối mà cô.”

Cô giáo có chút khó xử: “Em đi nói với thầy Triệu một tiếng đi.”

Tôi không đi. Tôi biết đi cũng vô ích. Tôi đứng trước bảng vàng nhìn suốt mười phút. Giữa vị trí thứ 41 và 42 có một khoảng trống. Khoảng trống đó chính là của tôi.

Quay về phòng tự học, tôi đóng cửa lại, ngồi xuống, lật mở tập đề tiếp theo. Không có thời gian để tức giận. Tức giận không giúp tôi đỗ trường top.

Thời gian đó, lớp trưởng Chu Tư Tư thường xuyên dẫn người đến “tham quan”. Cậu ta là học sinh cưng của thầy Triệu, cán sự môn Toán, top 10 toàn khối. Mẹ cậu ta có quan hệ rất tốt với thầy, nghe nói mỗi năm ngày Nhà giáo đều gửi quà cáp.

Một buổi trưa, khi tôi đang làm bài, tiếng bước chân vang lên ở cửa. Tôi ngẩng đầu, Chu Tư Tư cùng ba bạn nữ khác đang đứng đó. Cậu ta giơ điện thoại lên, chụp một tấm ảnh tôi.

“Cậu làm gì thế?”

“Không có gì.” Cậu ta cười nhạt, “Chụp tấm ảnh thôi.”

Cậu ta cúi đầu gõ chữ. Sau này tôi nghe bạn học kể lại, cậu ta đăng lên vòng bạn bè (Moments) với dòng trạng thái: “Đây chính là kết cục của việc không nghe lời. Một căn phòng một mình, một cuộc đời cô độc [mặt cười]”. Bên dưới là một loạt lượt thích và bình luận: “Thảm thế”, “Ai bảo dám cãi thầy Triệu”, “Đáng đời”.

Khi tôi nhìn thấy dòng trạng thái đó là vào buổi tối, một người bạn cũ từng khá thân đã chụp màn hình gửi cho tôi. Tôi xem một lượt rồi lưu lại. Tôi không biết sau này có dùng đến không, nhưng cứ lưu lại đã.

Học kỳ đó, tôi làm hết 17 tập đề. Từ sách giáo khoa đến “5 năm thi đại học, 3 năm mô phỏng”, từ cơ bản đến nâng cao, tôi nghiền ngẫm từng cuốn một. Toán là môn tôi dành nhiều thời gian nhất, vì thầy Triệu nói tôi kém Toán nhất. Tôi muốn thầy thấy, tôi thực sự có kém hay không.

4.

Học kỳ một lớp 11, tôi tham gia kỳ thi chung toàn thành phố lần đầu tiên. Toán tôi được 143. Điểm tối đa là 150. Xếp thứ ba toàn khối.

Ngày có kết quả, tôi đến phòng giáo vụ tra điểm. Cô giáo nhìn tôi với ánh mắt phức tạp.

“Tô Vãn, Toán em đứng thứ ba toàn khối.”

“Vâng.”

“Có muốn… nói với thầy Triệu một tiếng không? Có lẽ thầy sẽ cho em quay lại lớp—”

“Không cần đâu ạ.”

Tôi nói xong rồi rời đi. Quay lại? Quay lại để làm gì? Để thầy đuổi tôi ra một lần nữa sao? Tôi tiếp tục vùi đầu vào bài tập trong phòng tự học.

Nhưng sau lần thi đó, một chuyện đã xảy ra. Chiều hôm đó, tôi xuống tầng một lấy nước, đi ngang qua văn phòng thầy Triệu. Cửa không đóng chặt, hở ra một khe nhỏ. Tôi nghe thấy giọng thầy.

“… Cái con bé Tô Vãn đó, thi chung Toán đứng thứ ba toàn khối.”

Một giáo viên khác nói: “Thật sao? Thế thì giỏi quá nhỉ?”

Thầy Triệu cười khẩy: “Có gì mà giỏi. Nó tự học một mình, tôi chẳng biết nó học thế nào, biết đâu là quay cóp?”

“Không đến mức đó chứ, thi chung giám sát chặt lắm mà.”

“Tôi nói cho anh biết, loại học sinh này tôi gặp nhiều rồi. Thỉnh thoảng đạt điểm cao một lần, lần sau sẽ lộ nguyên hình ngay thôi.”

Thầy dừng lại, giọng đầy đắc ý: “Hơn nữa tôi nói thật, đá loại học sinh này ra ngoài là đúng. Anh xem điểm trung bình lớp tôi lần này tăng 8 điểm so với kỳ trước. Năm ngoái tôi cũng dùng chiêu này, chuyển mấy đứa kéo chân đi, điểm trung bình tăng vọt ngay.”

“Như vậy không hay lắm…”

“Có gì mà không hay? Nguồn lực giáo dục có hạn, tôi phải tập trung bồi dưỡng những đứa có hy vọng. Những đứa không theo kịp mà cứ ở lại lớp chỉ phí thời gian.”

“Phụ huynh nó không có ý kiến gì sao?”

Thầy Triệu lại cười: “Mẹ nó á? Tôi nói với mẹ nó là con bé có thể bị hội chứng thiếu tập trung, mẹ nó đồng ý ngay. Phụ huynh sợ nhất là con mình có bệnh, cứ nói ‘thiếu tập trung’ là họ chẳng dám nghi ngờ gì cả.”

“Anh hay thật đấy.”

“Hai mươi năm rồi, loại phụ huynh nào tôi mà chẳng gặp qua.”

Đứng ngoài khe cửa, tôi đứng lặng người, bình nước trong tay suýt rơi xuống đất.

Hội chứng thiếu tập trung. Là thầy bịa ra. Thầy không hề nghĩ tôi có vấn đề, thầy chỉ nghĩ tôi kéo thấp điểm trung bình của thầy. Thầy đuổi tôi đi chỉ để làm cho số liệu của thầy đẹp hơn. Rồi thầy nói dối mẹ tôi, khiến mẹ tôi tin, khiến mẹ tôi đánh tôi. Đến tận bây giờ mẹ vẫn nghĩ tôi có bệnh.

Tôi đứng ở hành lang, toàn thân lạnh toát. Nhưng ngay giây tiếp theo, tôi làm một việc: Tôi lấy điện thoại ra, mở ứng dụng ghi âm và nhấn nút ghi.

Thầy Triệu vẫn đang nói: “… Tôi nói cho anh biết, tỉ lệ đỗ đạt là thứ mà phụ huynh nhìn vào. Tỉ lệ đỗ của lớp anh cao, phụ huynh sẽ tin anh. Phụ huynh tin anh thì việc gì cũng dễ dàng…”

Tôi ghi âm được bốn phút mười bảy giây. Sau đó tôi tắt máy, quay người bước đi. Trở về phòng tự học, tôi đặt điện thoại lên bàn, nhìn tập tin ghi âm đó.

Tôi hít một hơi thật sâu. Vẫn chưa đến lúc. Tôi cất điện thoại, lật mở tập đề. Bây giờ, điều quan trọng nhất chỉ có một: Kỳ thi đại học. Đợi đến ngày đó rồi tính sổ sau.

5.

Học kỳ hai lớp 11, tôi phát hiện ra chuyện thứ hai.

Một buổi trưa ở nhà ăn, bàn bên cạnh là một bạn nữ và mẹ bạn đó. Bạn nữ tên là Trần Vũ, học lớp thầy Triệu, ngồi đúng vị trí cũ của tôi. Mẹ bạn ấy hạ thấp giọng nói, nhưng vì nhà ăn ồn ào nên bạn ấy không chú ý tôi đang ngồi ngay cạnh.

“Tiền học thêm tháng này mẹ chuyển cho thầy Triệu rồi, hai trăm tệ.”

Trần Vũ ừ một tiếng.

“Mẹ cũng không biết tiền học thêm này có tác dụng gì không.” Mẹ bạn ấy thở dài, “Đã đóng hơn một năm rồi.”

“Cả lớp đều đóng, không đóng không được đâu mẹ.”