Khóa Bạc Và Một Gánh Hoành Thánh
Chương 1
Khóa Bạc Và Một Gánh Hoành Thánh
Đêm Lục phủ bị tịch biên, Lương đại phu nhét Tam tiểu thư vừa tròn tháng vào lòng ta, ép ta chui qua lỗ chó để chạy trốn.
Ta dựa vào một gánh hoành thánh nuôi nàng khôn lớn, không lâu sau lại ở chợ người nhìn thấy phu nhân và Đại tiểu thư năm xưa bị treo giá tám lượng năm tiền.
Trong người ta chỉ có tám lượng, còn giấu vật chứng cuối cùng của Lục gia.
Mụ buôn người nhìn chằm chằm chiếc khóa bạc ta lấy ra: “Thêm cái này nữa, người sẽ thuộc về ngươi.”
Giao khóa, hai mạng người trước mắt có thể sống; giữ lại, Lục gia có lẽ còn một ngày được lật lại án.
Mụ ta không cho ta thời gian do dự.
Chỉ là bà ta không biết, thứ trong khóa, ta đã sớm giấu vào một cây cán lăn bột đầy dầu mỡ.
1.
Đêm Lục phủ bị tịch biên, Lương đại phu nhét một đứa trẻ còn đang bú sữa vào lòng ta, bắt ta chui lỗ chó.
“Chạy. Đừng quay đầu.”
Ngoài tường viện toàn là đuốc, tiếng ủng giẫm lên gạch xanh dồn dập như mõ gọi hồn. Tam tiểu thư Tuế Ninh bị giật mình tỉnh giấc, há cái miệng chưa mọc răng mà khóc. Một tay ta bịt miệng nàng, tay kia túm lấy tay áo Lương đại phu.
“Phu nhân đâu? Đại tiểu thư đâu rồi?”
“Ngươi cứu không nổi nhiều người như vậy.”
Ông gỡ tay ta ra, nhét một chiếc khóa bạc nhỏ vào lòng bàn tay.
“Trước hết cứu đứa này.”
Ta ở Lục phủ chỉ là nha đầu nhóm bếp, ai cũng gọi ta là A Hòa. Năm tám tuổi gặp nạn đói, mẹ ta đổi ta lấy hai đấu gạo cũ. Là phu nhân Cố Khỉ Nương không chê ta gầy trơ xương, sai phòng bếp cho ta một bát canh thịt.
Đến năm mười hai tuổi, bà còn thay ta xóa nô tịch, nói rằng con gái phải có trong tay một tờ giấy của chính mình. Tờ giấy phóng lương ấy, ta vẫn luôn khâu trong áo bông cũ.
Lửa lan đến hậu viện, ta không mang theo thứ gì, chỉ nhét áo bông cùng Tuế Ninh vào sọt củi.
Bát canh năm ấy, ta nhớ suốt bảy năm.
Cho nên ta không chạy.
Ta nhét Tuế Ninh dưới bệ bếp, bôi đầy tro nồi lên mặt rồi lao tới quỳ dưới chân đám quan sai áp giải người.
“Quan gia, hậu viện còn hai rương đồ bạc!”
Tên cầm đầu quả nhiên dừng lại.
Ta dẫn bọn họ đến kho phía tây, cố ý hất đổ đèn dầu.
Lửa bén lên rèm, đám quan sai tranh nhau cướp của, còn ta quay đầu chui vào bếp, cõng sọt củi, bò qua lỗ chó trốn ra ngoài.
Miệng lỗ hẹp, xé mất nửa vạt váy của ta. Tuế Ninh không khóc nữa, bàn tay bé xíu nắm chặt tóc ta.
Ta bò vào con mương thối phía nam thành, ngoái đầu nhìn lại.
Tấm biển Lục phủ đang bị người ta đập xuống khỏi cổng lớn.
Ta cắn ống tay áo, không phát ra tiếng.
Lương đại phu nói đúng.
Ta cứu không nổi nhiều người như vậy.
Nhưng ta có thể cứu một người trước.
2.
Ta ôm Tuế Ninh trốn trong miếu Thành Hoàng bỏ hoang ba ngày.
Nó đói đến mức gặm cả nắm tay, ta cũng đói. Sáng ngày thứ ba, ta không nấu nổi một bát cháo loãng, chỉ đành bế nó đi gõ cửa nhà Đặng bá.
Đặng bá trước kia đưa rau cho Lục phủ, nhìn thấy đứa bé trong lòng ta thì mặt lập tức trắng bệch.
“Ngươi điên rồi sao? Quan phủ đang tìm người của Lục gia.”
“Nó mới đầy tháng.”
“Đầy tháng cũng mang họ Lục.”
Cánh cửa khép lại.
Ta quỳ xuống, trán áp vào bậc cửa.
“Cho ta mượn một cái nồi. Mượn nồi… đâu có phạm pháp.”
Đặng bá mắng một hồi, mắng ta ngu, mắng Lục gia bạc mệnh, mắng đến mệt mới kéo ta vào sân.
“Ta nói trước, chỉ cho mượn nồi.”
Ông đưa ta một cái nồi sắt mẻ miệng, nửa bao bột cũ, còn có một chiếc xe cút kít tróc sơn.
Ta dùng hơn hai trăm văn cuối cùng thuê một gian nhà dột trong ngõ Liễu Diệp. Trong phòng chỉ có một chiếc giường gỗ, đêm đến chuột thò đầu qua khe tường, Tuế Ninh còn cười với chúng.
Ta xoay mặt nó lại.
“Đó không phải mèo. Đừng thấy ai cũng thân.”
Nó không hiểu, nhả đầy nước dãi lên tay ta.
Sáng hôm sau trời còn chưa sáng, ta đã đẩy xe ra bến đò bán hoành thánh chay. Vỏ dày, nhân chỉ có rau với muối, năm văn một bát.
Một người chèo thuyền mở nắp nhìn.
“Không có giọt mỡ nào mà dám lấy năm văn?”
“Canh nóng, ăn no bụng.”
“Nước nóng cũng nóng.”
Ông ta bỏ đi.
Mấy ngày đầu, chẳng bán được bao nhiêu. Hôm mưa, ta đứng đến lúc bến đò đóng mà không kiếm nổi một đồng.
Ta không biết nuôi trẻ. Mỗi lần Tuế Ninh khóc đêm, ta đều tưởng nó đói, cứ múc cháo đút vào miệng. Nó nôn đầy người ta, ta ôm nó đến sáng, chỉ hận mình không thể ép ra một giọt sữa.
Chị Trần bán đậu phụ nhà bên nghe mãi cũng bực, đứng bên kia tường quát:
“Nó đầy bụng rồi còn cho ăn? Bế lên mà dỗ!”
Ta ôm Tuế Ninh đi qua đi lại, chân mỏi nhừ. Nó ợ một tiếng lớn, quả nhiên không khóc nữa.
Sáng hôm sau, trước cửa có thêm một gói vỏ quýt khô.
Ta cảm ơn, chị Trần chỉ trợn mắt.
“Cảm ơn cái gì? Nó khóc nữa thì đậu phụ nhà ta nứt hết.”
Ta không nỡ dùng nhiều, một mẩu vỏ quýt sắc đến ba lần. Chị Trần thấy vậy lần nào cũng mắng ta nghèo đến mức ngay cả bã thuốc cũng tiếc.
Vừa về đến nhà, Tuế Ninh đã sốt đỏ cả mặt.
Ta ôm nó chạy vào y quán, đại phu kê thuốc, chìa tay đòi ba mươi văn. Ta lục khắp người, đổ hết tiền đồng lên quầy vẫn thiếu mấy văn.
Ông nhìn ta, ta nhìn ông.
Cuối cùng ta tháo chiếc khóa bạc đặt lên quầy.
Đại phu cầm lên xem, sắc mặt bỗng đổi.
“Chiếc khóa này, ngươi lấy từ đâu?”
3.
Ta lập tức giật lại.
“Nhặt được ngoài đường.”
Ông cười lạnh.
“Mặt sau khắc mây hạc của Tam phòng Lục gia. Ngươi đúng là biết nhặt.”
Ta ôm chặt Tuế Ninh, mắt đã liếc về cửa sau.
Ông lại đẩy gói thuốc tới.
“Lương Minh Viễn bảo ta chờ ngươi.”
Hóa ra trước ngày tịch biên, Lương đại phu đã tìm Chu đại phu, dặn ông để ý một nha đầu gầy ôm theo nữ anh. Nếu gặp, cứ chữa bệnh trước, đừng hỏi tiền.
Mũi ta cay lên, nhưng miệng vẫn cứng.
“Sau này ta sẽ trả.”
“Lương Minh Viễn cũng nói, ngươi nhất định sẽ nói vậy.”
Chu đại phu nói chậm, nhưng châm kim rất nhanh. Sau khi Tuế Ninh hạ sốt, ông cân nhắc chiếc khóa bạc.
“Đừng lấy nó ra nữa. Bên trong có ngăn bí mật.”
Ta sững lại.
Ông dùng cây ngân châm mảnh nhất khều mở lẫy khóa, lấy ra một cuộn giấy nhỏ hơn đầu móng tay. Trên giấy kín đặc tên dược liệu và số lượng, ta không đọc nổi một chữ.
“Đây là đơn thuốc?”
Chu đại phu xem rất lâu.
“Không giống.”
Ông cuộn lại như cũ.
“Nhớ kỹ, khóa có thể mất, giấy không thể.”
“Tại sao?”
“Biết càng nhiều, chết càng sớm.”
Ta ghét nhất kiểu người đọc sách nói nửa chừng. Nhưng ông nhất quyết không giải thích, ta chỉ còn cách giấu cuộn giấy vào đế giày, giẫm lên mang về.
Tuế Ninh bệnh mấy ngày, ta không thể ra bán. Đợi nó cười lại, ta dùng mười sáu văn cuối cùng mua một miếng mỡ lợn.
Tóp mỡ băm nhỏ trộn với rau tề, xương heo đổi bằng hai bát hoành thánh ở hàng thịt, ninh đến khi nước trắng như sữa.
