Năm 86 Phát Lộc

“Cao Kiến Mân, anh tự hỏi lương tâm mình xem, Châu Tú Vân tôi, có điểm nào có lỗi với anh? Có điểm nào có lỗi với nhà họ Cao các người?”

“Là chồng của tôi, là cha của con trai tôi, khi mẹ và em gái anh bắt nạt hai mẹ con tôi, anh ở đâu?”

“Anh không những không bênh vực chúng tôi, mà còn hùa theo bọn họ, ép tôi, đánh tôi, đòi cướp đi chỗ dung thân cuối cùng của tôi!”

“Anh có xứng làm một người chồng không? Anh có xứng làm một người cha không?”

Từng câu từng chữ như lưỡi kiếm đâm vào tim.

Sắc mặt Cao Kiến Mân từ đỏ chuyển sang trắng bệch, rồi lại từ trắng chuyển sang xanh mét, bị tôi vặn hỏi đến mức á khẩu không nói được một lời, đầu cũng không ngẩng lên nổi.

Tiền Thục Phân tức giận kêu gào thất thanh: “Mày nói láo! Chúng tao bắt nạt mày lúc nào!”

“Thế hôm qua ai chỉ thẳng vào mũi tôi, mắng tôi cao số khắc chồng? Là ai đuổi tôi ra khỏi nhà họ Cao? Lại là ai, giơ tay định tát tôi?” Tôi lạnh lùng hỏi vặn lại.

Cục diện hiện trường ngay lập tức đảo ngược.

Cán bộ Trương và Chủ nhiệm Lưu đưa mắt nhìn nhau, bọn họ cũng không ngờ, uẩn khúc sự việc lại là như thế này.

Ánh mắt họ nhìn người nhà họ Cao, bắt đầu mang theo một tia thăm dò và nghi ngờ.

Tôi hít sâu một hơi, biết rằng đã đến lúc tung ra quân bài thương lượng cuối cùng của mình.

Tôi nhìn Cao Kiến Mân mặt xám như tro tàn, nhìn Tiền Thục Phân và Cao Lệ Lệ đang vô cùng kinh ngạc, nhìn hai vị cán bộ hòa giải đang rơi vào thế khó xử.

Tôi từng chữ từng chữ, nói rõ ràng:

“Tôi không muốn cãi lý với các người nữa.”

“Cao Kiến Mân, chúng ta ly hôn đi.”

08

Hai chữ “ly hôn” vừa ra khỏi miệng, không khí của cả văn phòng dường như đông cứng lại.

Lúc này là năm 1986.

Ly hôn, đối với những gia đình bình thường mà nói, vẫn là một từ kinh thiên động địa, đủ khiến cho cả gia tộc phải mang nỗi nhục nhã.

Đặc biệt là khi nó được thốt ra từ miệng của một người phụ nữ.

Tiền Thục Phân là người phản ứng lại đầu tiên, bà ta giống như con mèo bị giẫm trúng đuôi, nhảy cẫng lên.

“Ly hôn? Con đàn bà không biết xấu hổ này! Mày còn dám nhắc đến chuyện ly hôn à!”

“Nhà họ Cao chúng tao tám đời đổ máu nấm mới rước con sao chổi là mày về cửa! Mày muốn ly hôn? Đừng hòng! Tao còn phải hưu mày đi!”

Cao Lệ Lệ cũng hùa theo the thé hét: “Chị nằm mơ đi! Ly hôn rồi nhà của nhà họ Cao chúng tôi đều thuộc về chị hết sao? Con mụ độc ác nhà chị, tâm cơ cũng thâm sâu thật!”

Phản ứng của bọn họ, càng chứng minh sự đuối lý trong lòng họ.

Cao Kiến Mân đột ngột ngẩng đầu lên, khó tin nhìn tôi.

Đôi môi anh ta run rẩy, trong mắt tràn ngập sự chấn động và một tia… hoảng loạn.

Anh ta tưởng tôi chỉ đang làm loạn, đang giở thói ăn vạ.

Anh ta chưa từng nghĩ tới, tôi thực sự sẽ đề nghị ly hôn.

“Tú Vân, em… em nói bậy bạ gì thế!” Giọng anh ta khô khốc, “Em đừng làm loạn nữa, xin lỗi mẹ một tiếng, chuyện này coi như qua đi.”

Đến tận bước đường này, anh ta vẫn còn nghĩ đến chuyện bắt tôi xin lỗi.

Tôi nhìn anh ta, bỗng cảm thấy vô cùng nực cười và bi ai.

Tôi không bận tâm đến sự xấc xược của bọn họ, mà quay sang nói với Cán bộ Trương và Chủ nhiệm Lưu.

“Hai vị lãnh đạo, mọi người đều nghe thấy rồi đó.”

“Cái nhà này, tôi không thể ở thêm được nữa.”

“Tôi đề nghị ly hôn, không phải do bốc đồng nhất thời, mà là đã suy nghĩ rất kỹ.”

“Dựa theo Luật Hôn nhân, tình cảm vợ chồng thực sự đã đổ vỡ, có thể phán quyết ly hôn. Cao Kiến Mân trường kỳ nhắm mắt làm ngơ, thậm chí hùa theo người nhà chèn ép tôi về mặt tinh thần và kinh tế, đã làm tổn thương nghiêm trọng đến tình cảm vợ chồng của chúng tôi.”

“Sau khi ly hôn, con trai Cường Cường phải theo tôi, thằng bé là sinh mệnh của tôi.”

“Còn về phân chia tài sản, căn hộ ở khu tập thể là của nhà nước, chúng tôi không có quyền sở hữu. Căn nhà mới được phân này, tuy đứng tên Cao Kiến Mân, nhưng nó thuộc về tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân, là nhà máy dựa vào đơn vị hộ gia đình của chúng tôi mà phân phối trong thời gian duy trì hôn nhân. Tôi yêu cầu được chia một nửa quyền sử dụng và quyền sở hữu.”

Tôi trình bày rành mạch, không kiêu ngạo cũng không luồn cúi, bày tất cả những yêu cầu của mình lên mặt bàn.

Tôi không phải đang bàn bạc với bọn họ, tôi đang thông báo cho họ quyết định của tôi.

Cán bộ Trương và Chủ nhiệm Lưu hoàn toàn ngớ người.

Họ đã từng hòa giải vô số vụ mâu thuẫn gia đình, nhưng đa phần xử lý những chuyện vụn vặt như lông gà vỏ tỏi.

Họ đã bao giờ gặp kiểu như tôi đâu?

Vừa lên tiếng là phân tích rạch ròi từng khoản, ngay cả Luật Hôn nhân cũng mang ra.

Đây đâu phải là một cô nữ công nhân bình thường nhẫn nhục chịu đựng?

Đây rõ ràng là một chiến binh đã chuẩn bị xong xuôi mọi thứ, quyết định đập nồi dìm thuyền .

Chủ nhiệm Lưu vội vàng xoa dịu: “Tiểu Châu, tiểu Cao, hai cô cậu bình tĩnh lại đã! Ly hôn không phải chuyện nhỏ, liên quan đến hai gia đình, lại còn có một đứa trẻ nữa!”

“Đúng thế,” Cán bộ Trương cũng cuống quýt nói, “Kiến Mân, cậu cũng vậy, sao có thể để vợ cậu chịu nhiều ấm ức như thế? Còn không mau xin lỗi vợ đi!”

Hướng gió, đã thay đổi hoàn toàn.

Bọn họ bắt đầu quay sang chỉ trích Cao Kiến Mân.

Mặt Cao Kiến Mân đỏ bừng như gan lợn, anh ta nhìn tôi, rồi lại nhìn mẹ mình.

Tiền Thục Phân vẫn đứng đó càn quấy mắng chửi: “Xin lỗi cái gì! Nó mới là đứa phải xin lỗi chúng ta! Ly thì ly! Sợ gì chứ! Ly hôn con gà mái tịt đẻ như mày, tao lập tức tìm một cô gái trong trắng về cho con trai tao!”

Câu nói này của bà ta, đã triệt để cắt đứt mọi đường lui của Cao Kiến Mân.

Cao Kiến Mân là nhân viên kỹ thuật của nhà máy, đang trong thời kỳ sự nghiệp đi lên.

Nếu làm ầm ĩ chuyện ly hôn, lại còn mang danh “ngược đãi vợ”, tiền đồ của anh ta coi như chấm hết.

Anh ta không gánh nổi cái giá này.

Anh ta vùng đứng dậy, gầm nhẹ với mẹ một tiếng: “Mẹ! Mẹ đừng nói nữa!”

Sau đó, anh ta quay sang, dùng một ánh mắt gần như cầu xin nhìn tôi.

“Tú Vân, chúng ta về nhà nói chuyện, được không? Đừng ở đây… đừng ở đây làm trò cười cho người ta nữa.”

“Mất mặt?” Tôi cười gằn một tiếng, “Bây giờ anh mới biết mất mặt sao?”

“Lúc trước cả nhà anh đứng dưới lầu chỉ tay vào mũi tôi chửi mắng, sao không sợ mất mặt?”

“Lúc trước các người coi tôi như người hầu mà sai bảo, đòi cướp nhà của tôi, sao không sợ mất mặt?”

“Cao Kiến Mân, tôi đã cho anh quá nhiều cơ hội rồi.”

Tôi đứng dậy, bế Cường Cường.

“Điều kiện của tôi đã nói rất rõ ràng.”

“Một là, từ hôm nay trở đi, anh vạch rõ ranh giới với mẹ và em gái anh, cái nhà này, do tôi, anh và con trai quyết định. Người nhà anh không được can thiệp vào cuộc sống của chúng ta, càng không được bước nửa bước vào nhà mới.”

“Hai là, ngày mai chúng ta đến Cục Dân chính.”

“Anh tự mình chọn đi.”

Nói xong, tôi không thèm nhìn anh ta thêm một cái nào, ôm Cường Cường đi thẳng ra khỏi văn phòng.

Phía sau lưng, vẳng lại tiếng khóc lóc chửi bới điên loạn của Tiền Thục Phân, tiếng thêm mắm dặm muối của Cao Lệ Lệ, cùng tiếng gầm thét bất lực đầy phẫn nộ của Cao Kiến Mân.

Nhưng tôi đều không nghe thấy nữa.

Tôi ôm con trai, bước đi trên con đường rợp bóng cây của khu nhà máy.

Ánh nắng xuyên qua kẽ lá rọi xuống, ấm áp dễ chịu.

Tôi chưa từng cảm thấy nhẹ nhõm và tự do như giây phút này.

Tôi biết, tôi thắng rồi.

Không phải thắng trong cuộc cãi vã này, mà là giành lại được quyền làm chủ cuộc đời mình.

Trở về tòa số 6, tôi dùng chìa khóa mới mở cửa.

Căn phòng tĩnh lặng, chỉ có tôi và Cường Cường.

Đây thực sự là nhà của chúng tôi.

Tôi đặt Cường Cường lên giường, thằng bé hôm nay bị hoảng sợ, trên khuôn mặt nhỏ nhắn vẫn còn vương vệt nước mắt.

“Mẹ ơi, sau này chúng ta sẽ ở đây sao? Bà nội và cô sẽ không đến nữa chứ?” Thằng bé thì thào hỏi.

Tôi xoa đầu con, khẳng định: “Đúng thế, sau này đây chính là nhà của chúng ta. Bọn họ, sẽ không đến nữa đâu.”

Cường Cường nửa hiểu nửa không gật đầu, rúc vào lòng tôi, rất nhanh đã ngủ thiếp đi.

Tôi nhìn khuôn mặt say ngủ của con, trong lòng tràn ngập sức mạnh.

Vì con, tôi không sợ gì cả.

Đến chập tối, bầu trời dần tối lại.

Ngay lúc tôi định đi nấu chút đồ ăn tối, thì bên ngoài vang lên tiếng gõ cửa.

Không nặng không nhẹ, gõ đúng ba tiếng.

Không phải kiểu đập cửa ầm ĩ của Tiền Thục Phân, cũng không phải kiểu vỗ cửa thiếu kiên nhẫn của Cao Lệ Lệ.

Tôi bước đến sau cửa, nhìn qua mắt mèo ra ngoài.

Người đứng ngoài cửa, là Cao Kiến Mân.

Chỉ có một mình anh ta.

Trên mặt anh ta, không còn sự ngông cuồng và giận dữ của ban ngày nữa, thay vào đó, là một vẻ mệt mỏi và suy sụp mà tôi chưa từng thấy.

09

Tôi không mở cửa ngay lập tức.

Tôi chỉ lẳng lặng nhìn anh ta.

Anh ta dường như biết tôi đang nhìn, đứng lóng ngóng ngoài cửa, hai tay không biết phải để vào đâu.

Một lúc sau, anh ta như hạ quyết tâm, giơ tay lên một lần nữa, định gõ cửa.

Lần này, tôi kéo chốt cửa ra.

Cửa mở.

Hai chúng tôi, cách nhau một bậu cửa, nhìn nhau không nói gì.

Anh ta nhìn tôi, môi mấp máy, dường như muốn nói gì đó, nhưng cuối cùng vẫn không nói được thành lời.

“Có chuyện gì không?” Tôi lên tiếng trước, giọng điệu nhạt nhẽo như đang hỏi một người xa lạ.

Sự lạnh nhạt của tôi khiến anh ta càng thêm luống cuống.

“Tú Vân, anh…” Anh ta xoa xoa tay, trên mặt nặn ra một nụ cười còn khó coi hơn cả khóc, “Anh… anh có thể vào trong nói chuyện được không?”

Tôi nghiêng người, nhường đường cho anh ta.

“Cường Cường ngủ rồi, anh nói nhỏ thôi.”

“À, ừ, ừ.” Anh ta như được đại xá, vội vàng khúm núm bước vào.

Đây là lần đầu tiên, anh ta dùng thái độ gần như hèn mọn này để đối xử với tôi.

Anh ta bước vào nhà, nhìn căn phòng lớn hướng Nam được dọn dẹp sạch sẽ, ánh mắt phức tạp.

Nơi này vốn dĩ là phòng tân hôn cho em gái anh ta.

Bây giờ, lại trở thành nơi đàm phán giữa tôi và anh ta.

Tôi không mời anh ta ngồi, cũng không rót nước cho anh ta.

Tôi cứ đứng ở cửa, khoanh tay nhìn anh ta.

“Nói đi, có chuyện gì.”

Anh ta lúng túng đứng đó, trầm mặc rất lâu, cuối cùng mới khó nhọc mở miệng.

“Tú Vân, hôm nay… hôm nay là anh không đúng.”

“Anh không nên để mẹ anh bọn họ… anh, anh xin lỗi em.”

Đây là lần đầu tiên sau năm năm kết hôn, tôi nghe thấy chính miệng anh ta nói lời xin lỗi.

Đáng tiếc, quá muộn rồi.

Trái tim tôi, đã sớm nguội lạnh.

“Xin lỗi thì không cần đâu.” Tôi nhàn nhạt đáp, “Anh suy nghĩ kỹ về lựa chọn của mình chưa? Là tiếp tục sống qua ngày, hay là đi làm thủ tục?”

Sự thẳng thắn của tôi khiến những cảm xúc anh ta vừa mới ủ ấp lập tức bị đứt đoạn.

Anh ta cuống quýt, vội nói: “Không ly hôn, không ly hôn! Tú Vân, chúng ta không ly hôn!”

“Em nghe anh nói, anh biết anh sai rồi. Trước đây là do anh hồ đồ, luôn cảm thấy mẹ nuôi anh khôn lớn không dễ dàng gì, em gái anh lại chưa gả đi, chuyện gì cũng nên nhường nhịn bọn họ.”

“Anh đã không nghĩ đến cảm nhận của em, là thằng khốn nạn.”

Anh ta bắt đầu tự kiểm điểm, lời nói nghe có vẻ rất thành khẩn.

Nhưng tôi biết, thứ khiến anh ta cúi đầu, không phải là vì lương tâm trỗi dậy, mà là nỗi sợ hãi ly hôn, sợ hãi mất đi tiền đồ.

Tôi không bị những lời nói của anh ta làm cho cảm động, chỉ lạnh lùng nhìn anh ta.

“Cao Kiến Mân, những lời này anh không cần nói với tôi.”

“Tôi bây giờ chỉ muốn biết, nếu anh muốn tiếp tục chung sống, anh định làm thế nào.”

Anh ta nhìn tôi, trong mắt lóe lên một tia giãy giụa.

Anh ta biết, hôm nay anh ta phải đưa ra lựa chọn rồi.

Hoặc là chọn gia đình nguyên thủy của anh ta, hoặc là chọn tôi và con trai.

“Anh… anh nghe em hết!” Anh ta nghiến răng, như thể hạ một quyết tâm cực kỳ to lớn.

“Căn nhà này, cứ theo ý em. Hai vợ chồng mình với Cường Cường ở căn lớn này, anh ở căn nhỏ kia.”

“Mẹ và Lệ Lệ, anh sẽ nói rõ với họ, sau này không cho phép họ xen vào chuyện nhà chúng ta nữa.”

“Còn nữa… tiền lương của em, sau này em tự giữ, anh sẽ không bao giờ đòi em nữa. Chi tiêu trong nhà, dùng tiền lương của anh.”

Anh ta nói từng điều từng khoản, mỗi một khoản, đều là sự lật đổ triệt để hành vi của anh ta trong suốt năm năm qua.

Cũng là sự thỏa hiệp toàn diện đối với những điều kiện mà tôi đưa ra.

Tôi nhìn anh ta, trong lòng không hề có một tia vui sướng của kẻ chiến thắng.

Chỉ thấy châm biếm.

Hóa ra, con người ta chỉ khi thực sự bị đánh đau, mới biết thế nào gọi là tôn trọng.

“Nói miệng không bằng chứng, làm sao tôi tin anh?” Tôi hỏi.

Anh ta sững người.

“Vậy… vậy phải làm sao em mới chịu tin anh?”

“Viết ra.” Tôi nói, “Lập giấy cam kết.”

“Cái gì?” Anh ta tưởng mình nghe nhầm.

“Tôi nói, đem những lời anh vừa nói, từng khoản từng khoản một, giấy trắng mực đen viết ra đây.”

“Đặc biệt là về quyền sở hữu căn nhà này, còn có khoản bố mẹ và em gái anh không được can thiệp vào cuộc sống gia đình của chúng ta, phải viết cho rõ ràng.”

“Sau đó, anh ký tên, điểm chỉ .”

Yêu cầu của tôi, ở cái thời đại này, có thể nói là chuyện chưa từng nghe qua.

Vợ chồng với nhau, vậy mà còn phải lập giấy cam kết.

Mặt Cao Kiến Mân lập tức đỏ bừng, anh ta cảm thấy đây là một sự sỉ nhục to lớn.

“Châu Tú Vân, em… em đừng có quá đáng!” Anh ta kìm nén cơn giận nói.

“Quá đáng?” Tôi cười khẩy, “So với những uất ức tôi phải chịu suốt năm năm qua, bắt anh viết một tờ giấy, thế mà gọi là quá đáng sao?”

“Cao Kiến Mân, tôi nói thẳng thế này.”

“Tờ giấy này, không phải viết cho tôi xem, là viết cho chính anh xem, cũng là viết cho mẹ anh và em gái anh xem.”

“Nó là một ranh giới cuối cùng. Anh không vượt qua nó, cái nhà này vẫn có thể duy trì được. Ngày nào anh quên, tôi sẽ cầm tờ giấy này, đến công đoàn, đến ủy ban phường, rồi ra tòa án.”

“Đến lúc đó, ai đúng ai sai, cứ thế mà rõ mười mươi.”

Lời của tôi như một gáo nước lạnh, dập tắt chút may mắn và ngọn lửa giận cuối cùng trong lòng anh ta.

Anh ta biết, tôi không hề nói đùa.

Anh ta nhìn chằm chằm vào tôi, nhìn trân trân phải đến một phút.

Cuối cùng, như bị rút sạch sức lực toàn thân, anh ta rũ đầu xuống đầy suy sụp.

“…Được.”

“Anh viết.”

Tôi lấy giấy bút từ trong túi đồ nghề ra, đập bộp xuống bàn.

Cao Kiến Mân cầm bút lên, tay vẫn đang run rẩy.

Anh ta nhìn tôi, tôi đem những điều kiện ban nãy, lặp lại rõ ràng từng chữ.

Anh ta viết rất chậm, mỗi một chữ đều như nặng ngàn cân.

Viết xong, tôi cầm lên kiểm tra lại một lượt, xác nhận không có vấn đề gì.

“Điểm chỉ đi.”

Tôi lấy hộp mực đỏ dự phòng trong nhà ra.

Anh ta đầy nhục nhã chìa ngón tay cái ra, ấn mạnh xuống.

Dấu vân tay đỏ chót đó, tựa như một bản thư đầu hàng.

Tôi cẩn thận gấp tờ giấy lại, cất đi.

Đây là bùa hộ mệnh của tôi.

“Anh có thể đi rồi.” Tôi ra lệnh đuổi khách.

Anh ta ngẩng đầu lên, ánh mắt phức tạp nhìn tôi: “Tú Vân, đêm nay… anh không thể ngủ lại đây sao?”

“Không thể.” Tôi từ chối không chút do dự, “Căn phòng đó của anh, vẫn chưa dọn dẹp. Anh cứ về khu tập thể mà ở trước đã.”

“Khi nào anh làm cho mẹ và em gái anh triệt để im hơi lặng tiếng đi, anh hẵng dọn qua.”

Anh ta há miệng, còn muốn nói gì đó.

Tôi trực tiếp kéo mở cửa.

“Xin mời.”

Cao Kiến Mân nhìn khuôn mặt lạnh lẽo của tôi, cuối cùng không nói thêm một lời nào, thất thần bước ra ngoài.

Tôi đóng cửa lại, sập chốt khóa.

Dựa lưng vào cánh cửa, tôi trút ra một hơi thở dài.

Trận chiến này, tạm thời tôi đã thắng.

Tôi bước đến bên cửa sổ, nhìn bóng lưng ngày một xa dần của Cao Kiến Mân, khuất dần trong màn đêm.

Trong lòng tôi rất rõ, đây chỉ là sự khởi đầu.

Dựa vào một tờ giấy, dựa vào lời hứa của một người đàn ông, là không đáng tin cậy.

Thứ thực sự có thể dựa dẫm vào, chỉ có chính bản thân tôi.

Và cả bí mật ẩn giấu dưới hầm chứa của tòa nhà số 7 kia nữa.

Đó mới là sức mạnh để tôi và con trai, có thể thực sự ngẩng cao đầu mà sống tiếp.

10

Ngày hôm sau, tôi dậy từ rất sớm.

Tia nắng đầu tiên của ngôi nhà mới, xuyên qua ô cửa sổ không có rèm chiếu vào trong, rắc những đốm sáng ấm áp trên sàn nhà.

Cường Cường vẫn đang say giấc, trên khuôn mặt nhỏ mang theo nụ cười an yên.

Tôi nhìn con, trong lòng vô cùng kiên định.

Tôi phải lập tức về khu tập thể cũ, chuyển hết đồ đạc của hai mẹ con sang đây.

Quần áo, chăn đệm, và cả mấy cuốn truyện tranh yêu thích nhất của Cường Cường.